تبلیغات
حقوق| مدرسه وکالت و تجارت |School of Law & Business
حقوق| مدرسه وکالت و تجارت |School of Law & Business
نفت , اقتصاد , تجارت بین الملل , شرکت های تجاری , بازرگانی بین المللی , مشاوره بازرگانی,مطالعات تخصصی حقوق تجارت,مقالات  
لوگوی ما

 مدرسه وکالت و تجارت

لطفا کد لوگوی وب را در وب خود قرار دهید. با تشکر
معرفی کتاب

کتاب مسئولیت مدنی شرکت های نفتی دولتی

کتاب اصول فقه مهارتی

کتاب جامع راهنمای اصول فقه

قانون

گزارش رادیو قانون (پایگاه تخصصی حقوق و فقه)
وابسته به روزنامه حمایت

نویسنده گزارش:  روح الله خلجی


برای مطالعه مطلب در سایت رادیو قانون (پایگاه تخصصی حقوق و فقه) اینجا کلیک کنید


برای مطالعه مطلب در مدرسه وکالت و تجارت اینجا کلیک کنید



”گستره دانش حقوق” به وسعت نیاز انسان است. در حقیقت این شاخه از علوم انسانی در پاسخ به خواست های همه جانبه آدمی پدید آمده و به همین جهت به گرایش های  بسیار تقسیم شده است. این تقسیم بندی خود بر دو نوع می باشد: اصلی و فرعی. در تقسیم بندی اصلی ، حقوق را می توان به یک اعتبار به خصوصی و عمومی تقسیم کرد. در تقسیم بندی فرعی ، هریک از شاخه های دانشگاهی حقوق را می توان به فنون مختلف تبدیل نمود. برای مثال ، رشته حقوق تجارت بین الملل در ایران ، خود یک گرایش جدید از شاخه حقوق خصوصی است اما در کشور چین ، همین گرایش به رشته های متفاوت مانند حقوق گمرک ، حقوق بنادر و نظایر آن تقسیم می شود.

در اوائل دهه ۸۰ شمسی ، رشته حقوق تجارت بین الملل به مقطع کارشناسی ارشد خانواده حقوق پیوست. در سال ۱۳۸۷ ، رشته حقوق تجاری اقتصادی بین المللی نیز به این گروه اضافه گردید و همزمان با آن ، دانشگاه علوم قضائی و خدمات اداری ، رشته حقوق شرکت های تجاری را تأسیس نمود. این دانشگاه با رویکرد تفکیک مباحث حقوق خصوصی و تخصصی سازی هر گرایش ، شمار  رشته های تجاری  را افزایش داد بطوریکه  گرایش های حقوق حمل و نقل و حقوق اسناد و قراردادهای تجاری را نیز راه اندازی کرد. تا کنون ۲۸ رشته حقوقی در مقطع کارشناسی ارشد در دانشگاههای ایران ارائه شده اند. این تفکیک سازی با توجه به نیاز  بخش خصوصی و دولتی و دغدغه فکری اعضای هیئت علمی این دانشگاه صورت گرفته است. در کشورمان ، بیش از ۱۵۰ هزار شرکت فعال وجود دارد. نهادهای دیگری نیز در ارتباط با این شرکت های تجاری فعالیت می کنند مانند سازمان بورس و اوراق بهادار ، شرکت بورس کالای ایران ، اتاق بازرگانی ایران و شعبات استانی آن و سایر اتاق های بازرگانی مشترک بین ایران و دیگر کشورها. از طرفی ، بیشتر مبادلات تجاری به اعتبار شخصیت حقوقی شرکت های تجاری و برند آنها صورت می پذیرد.  انعقاد قراردادهای تجاری مهم نظیر قراردادهای کنسرسیوم نفتی و صنعتی ، تصدی گری به فعالیت های تجاری که نیاز به تکرار دارند مانند حمل و نقل ، بانکداری و بیمه نیازمند وجود شرکت های بزرگ به شکل سهامی هستند. حتی بازرگانان حقیقی که روزی به اعتبار اسم خود معامله می کردند امروز ترجیح می دهند تا با تأسیس یک شرکت با مسئولیت محدود از مزایای آن بهره جویند. امتیازاتی همچون محدودیت مسئولیت شرکاء به میزان آورده آنان، برخورداری از برند تجاری ، استفاده از نظام مالیاتی و حسابرسی کارآمد ، بهره مندی از خدمات بانک ها و سایر نهادهای تجاری مانند اتاق های بازرگانی و وزارت صنعت  معدن و تجارت  و سازمان های زیر مجموعه آن نظیر سازمان توسعه تجارت.  از طرفی ، عملیات تجاری بویژه عملیاتی که نیاز به تصدی گری دارد  باید از طریق یک نهاد سازمان یافته انجام گردد. نهادی که بتواند در درون خود بخش های مختلفی را جهت انجام امور اداری و تجاری بگنجاند و نیروی انسانی خود را در مسیر درست به شکل تخصصی به کار گیرد.

تمامی این امور موجب می گردد تا راه اندازی یک شرکت تجاری اهمیت بسیاری داشته باشد. در دنیای کنونی شرکت تجاری یعنی تنها ابزار انجام عملیات تجاری. به همین دلیل ، در کشورهایی که قطب تجاری به شمار می روند گرایش حقوق شرکت های تجاری در مقاطع زیر تدریس می شود :  دیپلم ، کارشناسی ارشد و دکتری. البته برخی دانشگاههای دیگر نیز این گرایش را در ” دوره های کوتاه ” آموزش می دهند. دانشگاه سیدنی استرالیا یکی از مراکزی  است که آموزش این رشته را در دوره دیپلم برگزار می کند. دانشگاههای سنگاپور هر دو  دوره کارشناسی ارشد و دکتری آن را ارائه می دهند. همچنین دانشگاههای معتبر انگلستان و امریکا نیز مانند سنگاپور این رشته تا را مقطع دکتری آموزش می دهند. در دیگر دانشگاهها مانند برخی مؤسسات آموزش عالی هندوستان که چنین رشته ای را در مقطع دکتری ارائه  نمی دهند  می توان از طریق توافق با استاد ، موضوع رساله دکتری را پیرامون حقوق شرکت های تجاری انتخاب نمود و بدین شکل از دانشگاه مربوطه مدرک دکتری حقوق شرکت های تجاری را اخذ کرد.

همانطور که بیان شد، در کشورهای پیشتاز در تجارت بین الملل ، که یکی از نمونه های بارز آن  سنگاپور است ، تلاش مراکز آموزش عالی برای آموزش تجارت بسیار ملموس می باشد . به همین جهت ، رشته حقوق شرکت های تجاری بصورت کامل در تمام مقاطع تدریس می گردد ؛ چراکه وجود شرکت از ملزومات اولیه بازرگانی بین المللی است.

در ایران ، حدود ۶ سال است که دانشگاه علوم قضائی و خدمات اداری با ظرفیت ۱۲ نفر در این رشته دانشجو می پذیرد. دانشگاه شهرکرد نیز در بهمن ماه ۱۳۹۱ در تکمیل ظرفیت، این رشته را با ظرفیت پذیرش ۱۰ نفر ارائه داد. مهرماه ۹۲ نیز ۱۶ نفر پذیرش کرد. از آنجا که نیمی از پذیرفته شدگان در دانشگاه علوم قضائی قبلا از شاغلین این نهاد می باشند و نیم دیگر نیز پس از فارغ التحصیلی جذب آن می شوند ، تا کنون دانش آموختگان این شاخه از حقوق تجارت توسط بخش خصوصی که بازار هدف این گرایش است جذب نگردیده اند.

طبق آئین نامه مربوطه ، برای ایجاد مقطع دکتری در یک رشته ، لازم است تا حداقل ۲ دانشیار با مدرک دکتری همان رشته در هئیت علمی دانشگاه متقاضی این مقطع عضو باشند تا بتوان مجوز مقطع دکتری را به آن دانشگاه اعطا نمود. این امر موجب می گردد که دانش آموختگان مقطع کارشناسی ارشد حقوق شرکت های تجاری ، نسبت به ادامه تحصیل در مقطع دکتری این گرایش در خارج از ایران اقدام کنند تا در آینده ای نه چندان دور ، ایران نیز به کشور های فعال در عرصه آموزش تجارت بپیوندد.*

طبق مصوبه وزارت علوم ، دروس زیر باید در دوره کارشناسی ارشد حقوق شرکت های تجاری ارائه شوند:

حقوق پیشرفته شرکت ها (۱) : ۲ واحد؛ حقوق پیشرفته شرکت ها (۲) : ۲ واحد؛ حقوق پیشرفته شرکت ها (۳) : ۲ واحد؛ حقوق کیفری شرکت ها : ۲ واحد؛ سمینار : ۱ واحد؛ شیوه های جایگزین حل و فصل اختلافات تجاری : ۲ واحد؛ متون حقوقی : ۲ واحد؛ متون فقهی شرکت های تجاری : ۱ واحد ؛ اصول حسابداری : ۱ واحد ؛ حقوق تطبیقی شرکت ها : ۱ واحد ؛ حقوق رقابت های تجاری : ۱ واحد ؛ حقوق مالکیت فکری : ۱ واحد ؛ حقوق شرکت ها و مؤسسات تجاری چند ملیتی : ۱ واحد ؛ حقوق بنگاههای اقتصادی : ۲ واحد ؛ تجزیه و تحلیل آراء و رویه های قضائی شرکت های تجاری : ۱ واحد ؛ پایان نامه : ۴ واحد.

همچنین دروس زیر بصورت اختیاری ارائه می شود که انتخاب ۶ واحد از این دروس اجباری است:

اعتبارات اسنادی و ضمانتنامه های بانکی : ۲ واحد ؛ تعارض قوانین در شرکتها : ۲ واحد ؛ حقوق بیمه شرکت ها : ۲ واحد ؛ حقوق سرمایه گذاری خارجی : ۲ واحد ؛ حقوق بازار اوراق بهادار : ۲ واحد ؛ حقوق تجارت الکترونیک : ۲ واحد ؛ سازمان های تجاری بین المللی : ۲ واحد ؛ آئین دادرسی تجاری : ۲ واحد ؛ مسئولیت مدنی : ۲ واحد.

بطور کلی  این واحدهای  درسی  ،  حقوق شرکت ها را در دو بعد داخلی و بین المللی پوشش می دهند. وجود شرکت های چند ملیتی در عرصه های تجاری ، سیاسی  و  اقتصادی  فرامرزی ، نمایانگر اهمیت مطالعات بین المللی  در گرایش حقوق شرکت ها می باشد. دروس اختیاری نیز با هدف مرتفع سازی نیازهای جانبی شرکت های تجاری مانند انقعاد قراردادهایی نظیر بیمه نامه ، اعتبارات اسنادی و قرارداد حمل و نقل ارائه شده اند.

درس حقوق کیفری شرکت های تجاری ، به شناخت مسئولیت کیفری اشخاص حقوقی تجاری و نمایندگان آنها و ضمانت اجراهای کیفری در حقوق تجارت می پردازد. همچنین واحد درسی مسئولیت مدنی ، گستره مسئولیت مدنی شرکت های تجاری را مشخص می سازد. درس حقوق پیشرفته شرکت ها ، در مجموع ۶ واحد که تدریس می شود ، شامل مباحث تشکیل ، اداره و انحلال شرکت های اشخاص ، سرمایه و تعاونی می باشد. مباحث فلسفی و ساختاری مربوط به شرکت ها نیز در این درس مورد بحث قرار می گیرند. درس متون فقهی شرکتهای تجاری ، به پیشینه فقهی و مشروعیت انواع شرکت ها می پردازد. در واقع  واحد درسی متون فقه، مشروعیت قراردادهایی مانند قرارداد کنسرسیوم را بطور تطبیقی در فقه امامیه و فقه اهل سنت مطالعه می کند. مبنای قراردادی بودن شرکت ، در این واحد درسی به بحث گذاشته می شود. در دانشگاه شهرکرد  ” بخش عقد شرکت  کتاب تحریر المجله ” از مرحوم کاشف الغطاء ، که اولین قانون مدنی مدون جهان اسلام ( قانون مدنی امپراطوری عثمانی ) را بر اساس مبانی فقه امامیه شرح کرده است ، منبع درس متون فقه شرکت های تجاری می باشد. این قانون مدنی مبتنی بر فقه حنفی تنظیم گردیده است.

در میان دروس ارائه شده ، جای خالی درس ” حقوق تجارت بین الملل ” احساس می شود. دکتر شیروی در مقدمه کتاب داوری تجاری خود نکته بسیار مهمی را به مسئولان نظام آموزشی گوش زد می کند. وی معتقد است که درس شیوه های جایگزین حل و فصل اختلافات تجاری یا همان داوری تجاری باید پس از آموزش یک دوره ۲ واحدی  حقوق تجارت بین الملل تدریس شود. اما در رشته حقوق شرکت های تجاری ، درس داوری تجاری بدون هیچ مقدمه ای ارائه می گردد.

به نظر می رسد ، واحد درسی ” آئین تنظیم قراردادهای تجاری ” نیز علاوه بر حقوق تجارت بین الملل به جدول دروس الزامی اضافه گردد. اهمیت این درس به جهت نیاز  شرکت های تجاری دولتی و خصوصی جهت انعقاد قراردادهای تجاری است . از آنجا که دانش آموختگان حقوق شرکت ها به احتمال زیاد در شرکت های مذکور مشغول به فعالیت می شوند و از طرفی چون بیشتر این شرکت ها فعالیت حقوقی خود را بر محور تنظیم قراردادها متمرکز می سازند لازم است تا دانشجویان این رشته درس آئین تنظیم قراردادهای تجاری را بگذرانند.

پیشنهاد می شود  واحد درسی ” فنون بازرگانی ”  نیز در زمینه  واردات و صادرات کالا بصورت اختیاری ارائه گردد. دلیل این پیشنهاد همان نیاز بخش خصوصی است که مهمترین بازار کار برای فارغ التحصیلان گرایش حقوق شرکت های تجاری به شمار می رود.

از طرفی گنجاندن درس اصول حسابداری شرکت ها ، از مزیت های این رشته است. زیرا درک مفاهیمی همچون ” پاره سهم ” و  ”سهام ممتاز ” ( با سود مشارکتی یا با حق تقدم دریافت سود ) از طریق مطالعه قانون تجارت و کتابهای حقوقی و تجاری میسر نیست بلکه باید این تعاریف را از دانش حسابداری آموخت.  علاوه بر این ، یک دانش آموخته رشته حقوق شرکت ها ، باید در عمل بتواند ترازنامه ها و بیلان ها را مطالعه و تنظیم کند. برای انجام این مهم ، درس اصول حسابداری جزو دروس الزامی این رشته است. در پایان ، راه اندازی رشته حقوق شرکت های تجاری را در مقطع کارشناسی ارشد می توان از هرجهت  مثبت ارزیابی نمود. نگارش پایان نامه های مختلف در این رشته به فقرزدائی تئوریک در ساختار حقوق تجارت کشورمان بسیار کمک خواهد کرد. امید است با اصلاح جدول دروس الزامی و اختیاری این گرایش ، و نگاه  دقیق تر به نیاز بخش تجاری (خصوصی و دولتی) ، این دروس  را  کاربردی تر و هدفمند تر ساخت.

کارشناسی ارشد حقوق شرکت های تجاری ، دانشگاه شهرکرد

پی نوشت:

* تا آنجا که اطلاع دارم ، در ایران جناب آقای دکتر عطاء الله رحمانی دارای مدرک دکتری حقوق شرکت های تجاری از دانشگاه گلاسکو کشور انگلستان هستند که  عضو هیئت علمی دانشگاه شهید چمران شهر اهواز می باشند. ایشان در حال حاضر در انگلستان اقامت دارند.

------------------------------------------------------

لینک مطلب در مدرسه وکالت و تجارت:

www.rkz.ir/post/3546

------------------------------------------------------

مطالب مرتبط:


منابع آزمون رشته های حقوق شرکت های تجاری و حقوق تجاری اقتصادی بین المللی


مسئولیت کیفری مدیران شرکت های تجاری



جایگاه "نظریه نظام" در لایحه جدید تجارت - روزنامه جهان اقتصاد


بررسی دیدگاه دکتر کورش کاویانی پیرامون حقوق شرکت های تجاری


قراردادهای زنده :سخنی پیرامون تعادل معاوضی / قراردادی


صفحه شخصی روح الله خلجـی





طبقه بندی: گرایش های حقوقی، حقوق تجارت، حقوق تجارت بین الملل، حقوق شرکتهای تجاری، درسها و دانستنی های تجاری، خدمات اقتصادی،بازرگانی و تجاری، خدمات آزمون های حقوقی، دانشگاه و دانشجو، وکالت نیوز، گزارش،حوادث و اخبار حقوقی، یادداشتهای حقوقی،
برچسب ها: شرکت های تجاری، فهرست شرکت های بازرگانی، ایمیل شرکت های تجاری، معرفی شرکت های تجاری، دانلود مقالات حقوق، تجارت بین الملل، رادیو قانون،
[ جمعه 25 بهمن 1392 ] [ 08:50 ب.ظ ] [ مدرسه وکالت و تجارت ]
.: Web Themes By Ali Aminzadeh :.

درباره تارنما


www.rkz.ir
-----------------------------

سحرم دولت بیدار به بالین آمد
گفت برخیز که آن خسرو شیرین آمد
قدحی درکش و سرخوش به تماشا بخرام
تا ببینی که نگارت به چه آیین آمد

----------

آزادی بیان و ارائه فکر و عقیده از حقوق طبیعی هر انسان است.
این تارنما را ایجاد نمودم
تا آنچه از حقوق و تجارت در ذهن دارم
از عرصه اندیشه به میدان قلم بیاورم.
لذت تجارت به حدی است که فلسفه و سیاست روح مرا تعالی نمی دهد.
تجارت پایه و اساس
سعادت و خوشبختی هر جامعه است.
محمد بن عبدالله (ص) فرمود :
«اگر نان نبود،
ما نماز نمی خواندیم و روزه نمی گرفتیم».
تجارت را برگزیدم
تا دل و دین و دنیا نیز با من باشد.

روح الله خـلـجی

----------

Le régime juridique de l'Iran droit beaucoup à celui de la France. Le droit civil, le droit du commerce, le droit public, les notions utiles et fréquentes du droit pénal ainsi que les jurisprudences de la cour suprême de la France ont toujours été utilisés comme des modèles pour les juristes, les législateurs et les juges iraniens. L'école de droit et des affaires essaie d'introduire les lois et les jurisprudences françaises et promouvoir ainsi l'influence du régime juridique français sur celui de l'Iran
Rouhollah KHALAJI
Avocat et conseiller juridique

دوره های درسی
مطالب مهم
آزمون های حقوقی
موضوعات